ორსულობა და კვება

სწორი კვება ორსულობამდე და მის განმავლობაში ზრდის ჯანმრთელი ბავშვის გაჩენის შანსებს და ამცირებს გარკვეული დაავადებების განვითარების რისკს მომავალში.

ორსული ქალის რაციონი უნდა შეიცავდეს აუცილებელ ვიტამინებსა და საკვებ ნივთიერებებს, რომლებიც მნიშვნელოვანია როგორც დედის, ასევე ბავშვის ჯანმრთელობისთვის.

კვება ორსულობის დროს

ორსულობის პერიოდში მნიშვნელოვანია ჯანსაღი კვების ზოგადი პრინციპების დაცვა. მენიუში აუცილებლად უნდა იყოს წარმოდგენილი ძირითადი საკვები ჯგუფები.

ბოსტნეული და ხილი

ახალი, გაყინული, დაკონსერვებული ან გამხმარი ბოსტნეული და ხილი ორგანიზმს აწვდის ანტიოქსიდანტებს, ვიტამინებს A და C, ფოლიუმის მჟავას და კალიუმს. რეკომენდებულია დღეში 7–8 ულუფა.

მარცვლეული და კარტოფილი

შვრია, ფეტვი, სიმინდი, წიწიბურა, ბრინჯი და მთლიანი მარცვლეულის პური წარმოადგენს ნახშირწყლებისა და ბოჭკოს მნიშვნელოვან წყაროს. რეკომენდებულია დღეში 6–7 ულუფა.

რძის პროდუქტები

რძე, იოგურტი, ხაჭო და ყველი უზრუნველყოფს ორგანიზმს კალციუმით, ცილებით და B ჯგუფის ვიტამინებით. რეკომენდებულია დღეში 3 ულუფა.

ცილოვანი პროდუქტები

ხორცი, თევზი, კვერცხი, პარკოსნები და თხილი უზრუნველყოფენ ორგანიზმს რკინით, ცილებით და თუთიით. რეკომენდებულია დღეში 2 ულუფა.

ცხიმები

მცენარეული ზეთები და კარაქი შეიცავს აუცილებელ ცხიმოვან მჟავებს და ცხიმში ხსნად ვიტამინებს. დღიური ნორმა — დაახლოებით 2–3 სუფრის კოვზი.

საკვების მიღება რეკომენდებულია დღეში 5–6 მცირე ულუფად.

ორსულობის დროს ყველაზე სასარგებლო პროდუქტები

ბროკოლი და მწვანე ბოსტნეული

ბროკოლი მდიდარია ფოლიუმის მჟავით, კალციუმით, მაგნიუმით, ვიტამინებით C, K და E. ასევე შეიცავს ბოჭკოს, რომელიც აუმჯობესებს მონელებას.

პარკოსნები

ოსპი, ლობიო და ბარდა შეიცავს მცენარეულ ცილას, რკინას და თუთიას. თუმცა მათი მიღება რეკომენდებულია ზომიერად, რადგან შესაძლოა გამოიწვიოს მეტეორიზმი.

კვერცხი

კვერცხი შეიცავს ფოლიუმის მჟავას, ქოლინს და მნიშვნელოვან ამინომჟავებს. საკვებად მიღებამდე აუცილებლად უნდა იყოს თერმულად დამუშავებული.

რძემჟავა პროდუქტები

იოგურტი და კეფირი ხელს უწყობს ნაწლავის მიკროფლორის შენარჩუნებას და აუმჯობესებს საჭმლის მონელებას.

თევზი

ზღვის თევზი მდიდარია ომეგა-3 ცხიმოვანი მჟავებით, რომლებიც მნიშვნელოვანია ნაყოფის ნერვული სისტემის განვითარებისთვის.

დიეტური ხორცი

კურდღელი, ინდაური და ხბოს ხორცი მდიდარია ცილით და რკინით და რეკომენდებულია ორსულობის დროს.

მთლიანი მარცვლეული

შვრია, წიწიბურა და მთლიანი მარცვლეულის პური შეიცავს ბოჭკოს, ვიტამინებს და მინერალებს.

მცენარეული ზეთები

ზეითუნის, სიმინდისა და მზესუმზირის ზეთი უზრუნველყოფს ორგანიზმს აუცილებელი ცხიმოვანი მჟავებით.

რა შეიძლება დავლიოთ ორსულობის დროს

ორსულობის დროს განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია სითხის საკმარისი რაოდენობით მიღება. წყალი აუცილებელია ნივთიერებათა ცვლისთვის და ტოქსინების ორგანიზმიდან გამოსადევნად.

სასარგებლოა:

• სუფთა სასმელი წყალი
• ახლადგამოწურული წვენები
• სმუზები
• იოგურტის ან კეფირის კოქტეილები

სასურველია შეზღუდოთ:

• გაზიანი სასმელები
• ტკბილი წვენები
• შაქრის მაღალი შემცველობის სასმელები

რომელი ვიტამინებია მნიშვნელოვანი ორსულობის დროს

ფოლიუმის მჟავა (B9)

ამცირებს ნერვული მილის დეფექტების განვითარების რისკს. რეკომენდებული დოზა — 0.4 მგ დღეში.

კალციუმი

აუცილებელია ნაყოფის ძვლებისა და კბილების განვითარებისთვის. რეკომენდებული დოზა — დაახლოებით 1200 მგ დღეში.

D ვიტამინი

აუმჯობესებს კალციუმის ათვისებას და ხელს უწყობს ძვლების გამაგრებას.

რკინა

მონაწილეობს ჰემოგლობინის წარმოქმნაში და ხელს უშლის ანემიას. რეკომენდებული დოზა — დაახლოებით 20 მგ დღეში.

იოდი

აუცილებელია ნაყოფის ნერვული სისტემის ნორმალური განვითარებისთვის.

C ვიტამინი

აძლიერებს იმუნურ სისტემას და აუმჯობესებს რკინის ათვისებას.

წონის მატება ორსულობის დროს

ორსულობის დროს ნორმალურად ითვლება 10-დან 13,6 კგ-მდე წონის მატება, თუ ორსულობა დაიწყო ჯანსაღი წონით.

• ნაყოფი და პლაცენტა — დაახლოებით 5 კგ
• სისხლის მოცულობის ზრდა — 1–1.5 კგ
• უჯრედშორისი სითხე — 1–1.5 კგ
• საშვილოსნო და სარძევე ჯირკვლები — 1–1.5 კგ
• ცხიმოვანი ქსოვილი — დაახლოებით 4 კგ

რა არ შეიძლება ვჭამოთ ორსულობის დროს

• არაპასტერიზებული რძე და რძის პროდუქტები
• რბილი ყველი (ბრი, კამამბერი, ფეტა)
• უმი ხორცი და უმი თევზი
• სუში და ზღვის უმი პროდუქტები
• უმი კვერცხი
• გაღივებული მარცვლეული
• ვერცხლისწყლით მდიდარი თევზი

კოფეინი და ალკოჰოლი

ორსულობის დროს რეკომენდებულია კოფეინის შეზღუდვა — არაუმეტეს 200 მგ დღეში (დაახლოებით ერთი ფინჯანი ყავა).

ალკოჰოლი ორსულობის დროს სრულიად უნდა გამოირიცხოს, რადგან შესაძლოა გამოიწვიოს ნაყოფის განვითარების სერიოზული დარღვევები.

გამოყენებული ლიტერატურა

• სურკოვა ლ. მ. დედობა კარგია! — 2016.
• როიზენ მაიკლ, ოზ მეჰმეტ. ბედნიერი დედობის გზა — 2012.
• კარპენკო ტ. მე ველოდები ბავშვს — 2014.