დამატებითი საკვები 8 თვის ბავშვისთვის — მენიუ, სქემა და რეკომენდაციები
რვა თვის ბავშვს ძირითადი დამატებითი საკვების ბოლო ახალი პროდუქტების გაცნობა დარჩა. ისინი ძალიან სასარგებლოა, თუმცა საკმაოდ რთული მოსანელებელია ფორმირებადი საჭმლის მომნელებელი სისტემისთვის. ამიტომ მათი შეყვანა ხდება მაშინ, როდესაც ბავშვის ორგანიზმი უკვე საკმარისად გაძლიერდება.
ამ ასაკიდან შეგიძლიათ სცადოთ კერძების კონსისტენციის შეცვლა — ჰომოგენური პიურედან წვრილად დაქუცმაცებულ საკვებამდე.
როგორ გავიგოთ, რომ დროა დამატებითი საკვების გაფართოება
8 თვისთვის ბავშვი ხშირად უკვე ცდილობს დამოუკიდებლად გამოიყენოს კოვზი. კბილების ამოჭრა ჩვეულებრივ იწყება 6 თვიდან, ხოლო 8 თვისთვის პატარას ხშირად უკვე აქვს:
- 2 ზედა ცენტრალური საჭრელი
- 2 ქვედა ცენტრალური საჭრელი
ეს საშუალებას იძლევა სცადოთ არა მხოლოდ პიურესებრი საკვები, არამედ ძალიან რბილი და პატარა ნაჭრებიც.
ბავშვთა გასტროენტეროლოგთა, ჰეპატოლოგთა და ნუტრიციოლოგთა ევროპული საზოგადოების (ESPGHAN) ექსპერტები აღნიშნავენ, რომ პიურესებრი კვება ძალიან დიდხანს არ უნდა გაგრძელდეს. ნაჭროვანი საკვების შემოყვანის „კრიტიკული ფანჯარა“ არის 8–10 თვის პერიოდი.
ბავშვი მზად არის რაციონის გაფართოებისთვის, თუ:
- ჭამს სხვადასხვა ბოსტნეულის პიურეს
- გასინჯული აქვს სხვადასხვა მარცვლეულის ფაფა
- ჭამს გლუტენის შემცველ ფაფებს (მაგალითად შვრიის)
- ჭამს სხვადასხვა ხორცის პიურეს
- გასინჯული აქვს კვერცხის გული
დამატებითი საკვების შეყვანის წესები 8 თვის ასაკში
- ახალი პროდუქტი დაიწყეთ მცირე რაოდენობით
- თანდათან გაზარდეთ მოცულობა ასაკისთვის საჭირო რაოდენობამდე
- ახალი საკვები არ შეიტანოთ სტრესულ პერიოდში (ავადმყოფობა, საცხოვრებლის შეცვლა)
- დაიცადეთ მინიმუმ 3–5 დღე ახალი პროდუქტის წინ
- ახალი საკვები შესთავაზეთ დღის პირველ ნახევარში
- ახალ პროდუქტთან ადაპტაციას 1–2 კვირა სჭირდება
- ამ პერიოდში ახალი პროდუქტის დამატება არ არის რეკომენდებული
8 თვის ბავშვის სავარაუდო მენიუ
| პროდუქტი | რაოდენობა |
|---|---|
| ბოსტნეულის პიურე | 150 გ |
| ფაფა | 180 გ |
| ხორცის პიურე | 60–70 გ (მზა) / 30–35 გ მოხარშული |
| ხილის პიურე | 80 გ |
| კვერცხის გული | 1/2 |
| ხაჭო | 10–40 გ |
| თევზის პიურე | 5–30 გ |
| ხილის წვენი | 5–60 მლ |
| კეფირი / ფერმენტირებული რძის სასმელები | 200 მლ |
| ხორბლის პური ან ორცხობილა | 5 გ |
რა ახალი პროდუქტები ემატება 8 თვის ბავშვის მენიუს
თევზის პიურე
თევზი ძალიან სასარგებლო პროდუქტია, რადგან შეიცავს:
- ომეგა-3 ცხიმოვან მჟავებს
- ადვილად ასათვისებელ ცილას
- ვიტამინ D-ს
- ამინომჟავა ტაურინს
- იოდს და სელენს
სპეციალისტების რეკომენდაციები
- მიეცით კვირაში 1–2-ჯერ
- ერთჯერადად არაუმეტეს 30 გ
- აირჩიეთ თეთრი ზღვის თევზი: ვირთევზა, ჰეკი, მინტაი, ზღვის ქორჭილა
- წითელი თევზიდან — ორაგული
- მდინარის თევზიდან — ქარიყლაპია
ხაჭო და ფერმენტირებული რძის პროდუქტები
ზოგ შემთხვევაში ხაჭოს შეტანა შესაძლებელია უკვე 6 თვის ასაკიდან, თუმცა აუცილებლად პედიატრის კონსულტაციის შემდეგ.
ფერმენტირებული რძის პროდუქტები:
- ამცირებს მავნე ბაქტერიების ზრდას
- მდიდარია კალციუმით
- ხელს უწყობს ძვლების ზრდას
- ზოგჯერ შეიცავს პრებიოტიკებს და პრობიოტიკებს
ხორბლის პური და ორცხობილა
პური და ორცხობილა ეხმარება ბავშვს:
- ღეჭვის უნარის განვითარებაში
- მოტორიკის განვითარებაში
- გემოვნების მრავალფეროვნებაში
სასურველია შეირჩეს სპეციალური საბავშვო ორცხობილა, რომელიც არ შეიცავს დამატებულ შაქარს და მარილს.
ხილის წვენი
ხილის წვენი არ არის ძირითადი საკვები. ის წარმოადგენს მხოლოდ დამატებას ძირითადი კერძების შემდეგ.
წვენები შეიცავს:
- კალიუმს
- ანტიოქსიდანტებს
პედიატრები გვირჩევენ წვენის გამოყენებას სიფრთხილით, რადგან მასში შედარებით ბევრი შაქარია.
რომელი პროდუქტები არ არის რეკომენდებული 1 წლამდე
- მანანის ფაფა
- თაფლი
- მყარი მრგვალი პროდუქტები (თხილი, ყურძენი, კანფეტი)
- შაქარი და მარილი
- მთლიანი ძროხისა და თხის რძე
- ტკბილი გაზიანი სასმელები
ძუძუთი კვება და ხელოვნური კვება
დამატებითი საკვების მიუხედავად რეკომენდებულია ძუძუთი კვების გაგრძელება მინიმუმ 1.5–2 წლამდე.
8 თვის ასაკში დამატებითი საკვების სქემა თითქმის არ განსხვავდება ძუძუთი და ხელოვნურ კვებაზე მყოფ ბავშვებში.
- ძუძუთი კვებისას — დამატებითი საკვების შემდეგ ძუძუ
- ხელოვნური კვებისას — დამატებითი საკვების შემდეგ რძის ნარევი
8 თვის ბავშვის დღის მენიუს მაგალითი
| დრო | კვება | კერძი |
|---|---|---|
| 06:00 | 1 | დედის რძე ან ნარევი — 200 მლ |
| 10:00 | 2 | ფაფა + კარაქი, კვერცხის გული, ხილის პიურე |
| 14:00 | 3 | ბოსტნეულის პიურე + ზეთი, ხორცის პიურე |
| 18:00 | 4 | ხაჭო + ხილის პიურე |
| 22:00 | 5 | დედის რძე ან ნარევი |
8 თვის ბავშვის კვების რეჟიმი
8 თვის ბავშვი ჩვეულებრივ იღებს 5 კვებას. დღეში საერთო საკვების რაოდენობა დაახლოებით 1000 მლ არის.
თუმცა თითოეულ ბავშვს ინდივიდუალური მოთხოვნილებები აქვს, ამიტომ მოცულობები შეიძლება ოდნავ განსხვავდებოდეს.
რა გავაკეთოთ, თუ ბავშვი ახალ საკვებს არ იღებს
ახალი საკვების უარყოფა საკმაოდ ხშირია და მას ხშირად ნეოფობია — ახლის შიში ეწოდება.
- ახალი საკვები შესთავაზეთ მცირე რაოდენობით
- გაიმეორეთ შეთავაზება რამდენჯერმე
- ზოგჯერ ბავშვს 10–15 მცდელობა სჭირდება
- არ აიძულოთ
თუ ბავშვი მყარ საკვებზე სრულიად უარს ამბობს, აუცილებელია პედიატრთან კონსულტაცია.