ინვაზიური მეთოდები პრენატალური დიაგნოსტიკისას
პრენატალური (მშობიარობამდე) დიაგნოსტიკა
პრენატალური (მშობიარობამდე) დიაგნოსტიკა საშუალებას იძლევა, საშვილოსნოსშიდა განვითარების ეტაპზევე გამოირიცხოს ნაყოფის თანდაყოლილი და მემკვიდრეობითი პათოლოგიების დიდი ნაწილი.
ინვაზიური დიაგნოსტიკური მეთოდები
- ქორიონბიოფსია — პლაცენტის წარმომქმნელი უჯრედების მიღება (ორსულობის ვადა: 10–14 კვირა)
- პლაცენტობიოფსია — პლაცენტის უჯრედების მიღება (ორსულობის ვადა: 14–20 კვირა)
- ამნიოცენტეზი — სანაყოფე ბუშტის პუნქცია სანაყოფე წყლების აღებით (ორსულობის ვადა: 15–18 კვირა)
- ფეტოსკოპია — ზონდის შეყვანა და ნაყოფის დათვალიერება (ტარდება 18–19-ე კვირაზე)
- კორდოცენტეზი — ნაყოფის ჭიპლარიდან სისხლის აღება (ორსულობის ვადა: 20-ე კვირიდან)
იშვიათ შემთხვევებში შესაძლებელია ნაყოფის ქსოვილების ბიოფსიის ჩატარებაც.
ქორიონბიოფსია
ქორიონბიოფსია ინვაზიური პროცედურაა, რომელიც გულისხმობს ქორიონის ღრძილების მიღებას თანდაყოლილი და მემკვიდრეობითი დაავადებების დიაგნოსტიკის მიზნით.
ტრანსცერვიკალური ქორიონბიოფსიის შემდეგ სისხლიანი გამონადენი აღენიშნება ყოველი მესამე პაციენტს. როგორც წესი, ეს გართულება თავისთავად წყდება და ორსულობის გამოსავალზე გავლენას არ ახდენს.
4% შემთხვევაში შესაძლოა ჩამოყალიბდეს რეტროქორიალური ჰემატომა, რომელიც ჩვეულებრივ რეზორბირდება ორსულობის მე-16 კვირამდე. ტრანსაბდომინალური მიდგომისას სისხლდენა იშვიათია.
შესაძლებელია ინფექციური გართულებებიც.
პლაცენტოცენტეზი
პლაცენტოცენტეზი გულისხმობს პლაცენტის ქსოვილის ნიმუშის მიღებას საშვილოსნოს პუნქციით მუცლის წინა კედლის გავლით. მიღებული ქსოვილი გენეტიკურად მსგავსია ნაყოფის ქსოვილისა, რის გამოც ეფექტურია გენეტიკური დიაგნოსტიკისთვის.
კლინიკური და ტექნიკური ასპექტებით პლაცენტოცენტეზი ქორიონის ბიოფსიის მსგავსია.
ამნიოცენტეზი
ამნიოცენტეზი ინვაზიური პროცედურაა, რომელიც გულისხმობს ამნიონური გარსის პუნქციას სანაყოფე წყლების ლაბორატორიული კვლევისთვის.
პროცედურის ჩატარება შესაძლებელია ორსულობის ყველა ტრიმესტრში, თუმცა ოპტიმალურ პერიოდად მიიჩნევა 16–20-ე კვირა.
ამნიოცენტეზის შესაძლო გართულებები
- სანაყოფე წყლების ნაადრევი დაღვრა
- სანაყოფე წყლების ხანმოკლე გაჟონვა ოპერაციის შემდეგ პირველი დღე-ღამის განმავლობაში (1–2% შემთხვევებში)
- სანაყოფე გარსების აშრევება
- ინფიცირება — განსაკუთრებით რისკიანია ორსულობის მეორე ტრიმესტრი
ფეტოსკოპია
ფეტოსკოპია შედარებით მაღალი რისკის მატარებელია, რადგან შესაძლოა გამოიწვიოს მუცლის მოშლა. ამიტომ იგი ფართოდ არ გამოიყენება და ტარდება მხოლოდ უკიდურეს შემთხვევებში.
კორდოცენტეზი
კორდოცენტეზი ინვაზიური პროცედურაა, რომლის დროსაც ხდება ჭიპლარის სისხლძარღვების პუნქცია ნაყოფის სისხლის ლაბორატორიული კვლევისთვის.
კორდოცენტეზის გართულებები
- სისხლდენა პუნქციის ადგილიდან — ყველაზე ხშირი გართულება (დაახლოებით 50% შემთხვევებში), ჩვეულებრივ გრძელდება არაუმეტეს ერთი წუთისა
- ნაყოფის ფუნქციური მდგომარეობის დროებითი დარღვევა
- ორსულობის შეწყვეტა — საშუალოდ 1.4% შემთხვევებში
- ჭიპლარის ჰემატომა — მცირე ზომის ჰემატომები უმეტესად გავლენას არ ახდენს ნაყოფის მდგომარეობაზე
- ინფექციური გართულებები
დასკვნა
ინვაზიური დიაგნოსტიკის ყველა ნორმისა და წესის დაცვით, ჩამოთვლილი პროცედურების ძირითადი რისკი მუცლის მოშლის საფრთხეა, რომლის სიხშირე შეადგენს დაახლოებით 2–3%-ს.
მიღებული დიაგნოსტიკური ინფორმაცია უაღრესად მნიშვნელოვანია მომავალი ბავშვის ჯანმრთელობის პროგნოზირებისთვის, რადგან ინვაზიური მეთოდები ყველაზე ზუსტ დიაგნოსტიკურ საშუალებებს წარმოადგენს.