მშობლების შეცდომები „ერთი წლის კრიზისის“ პერიოდში
ბავშვის ასაკობრივი კრიზისი: როგორ გავიგოთ და როგორ ვიმოქმედოთ
ასაკობრივი კრიზისის ძირითადი ნიშნებია ემოციურობა, კაპრიზულობა და სიჯიუტე. მშობლები ხშირად ასეთ ქცევას „ცუდად“ აფასებენ და ცდილობენ მის დაუყოვნებლივ კორექტირებას. თუმცა ხშირად ეს დაკავშირებულია იმასთან, რომ ბავშვი განვითარების ახალ ეტაპზე გადავიდა, ხოლო უფროსებმა ეს ცვლილება ვერ შენიშნეს ან ვერ მიიღეს.
ბავშვს ეზრდება არა მხოლოდ მოთხოვნილებები, არამედ შესაძლებლობებიც. მას სურს მათი დაუყოვნებლივ დაკმაყოფილება, თუმცა ამისთვის საჭირო ახალი ქცევითი ხერხები ჯერ არ აქვს ჩამოყალიბებული. შედეგად ჩნდება ბავშვისთვის ბუნებრივი რეაქცია — გაბრაზება, ტირილი და კაპრიზი.
რას არ უნდა აკეთებდნენ მშობლები
ყველაზე არასწორი რეაქცია არის წინააღმდეგობისა და ბრძოლის დაწყება. მუდმივი შენიშვნები და საყვედურები ზრდის დაძაბულობას და ამძაფრებს წყენას. რაც უფრო ძლიერია ზეწოლა, მით უფრო ძლიერია ბავშვის წინააღმდეგობაც.
როგორ მოვიქცეთ ასეთ სიტუაციაში
- იყავით მზად ბავშვის კაპრიზებისთვის და ეცადეთ არ გაამწვავოთ კონფლიქტი.
- თავი აარიდეთ წვრილმან საკითხებზე დაპირისპირებას.
- მოითხოვეთ მხოლოდ ის, რაც ნამდვილად მნიშვნელოვანია.
- შეინარჩუნეთ საკუთარი ემოციების კონტროლი — ზრდასრულს ეს შეუძლია, ბავშვს კი ჯერ არა.
იუმორის როლი
რთულ სიტუაციებს ზოგჯერ იუმორით უნდა შეხედოთ. გაიხსენეთ საკუთარი ბავშვობა და შეეცადეთ ჩაერთოთ ბავშვის სამყაროში. ერთობლივი თამაშები — მაგალითად ბალიშებით თამაში, ხატვა ხელებით ან სხვა სპონტანური აქტივობები — დაგეხმარებათ უკეთ გაიგოთ ბავშვის ემოციები და მისი რეაქციების მიზეზები.
საზღვრები და წესები
ნებისმიერი შეზღუდვა უნდა იყოს რბილი, მაგრამ მკაფიო და თანმიმდევრული. სიტყვა „არა“ სხვადასხვა ელფერს შეიძლება შეიცავდეს, თუმცა ბავშვისთვის უნდა არსებობდეს ერთი მკაფიო, კატეგორიული „არა“, რომელიც უცვლელად მოქმედებს.
მკაფიო საზღვრები ბავშვს უსაფრთხოების განცდას აძლევს და ეხმარება მას საკუთარი ქცევის უკეთ გააზრებაში.
