რა ხდება?
ორსულობის მე-8 კვირას იცვლება თქვენი პატარას გარეგნობა: ცხვირი წინ წამოწეულია, თვალებზე წამწამები ჩნდება. უკვე იკვეთება კისერი, ჩანს ზედა ტუჩი და ყური, ვითარდება თითების ფალანგები. პატარას კანი ჯერ კიდევ გამჭვირვალეა.
გრძელდება მუშაობა პაწაწინა ორგანიზმის შიგნითაც. ორსულობის მე-8 კვირას ხდება თავისა და ზურგის ტვინის შემდგომი განვითარება. ამ დროს ფორმირდება ნათხემი – ორგანო, რომელიც კოორდინაციას უწევს ნაყოფის ყველა მოძრაობას. ახლა პატარას შეუძლია თავის დახრა და ტანის გვერდზე მობრუნება.
გული უკვე ტუმბავს სისხლს მთელ სხეულში. ის გაიყო ოთხ კამერად, მაგრამ წინაგულებს შორის ხვრელი დაბადებამდე შენარჩუნდება, რადგან მის მეშვეობით პატარა ჟანგბადს იღებს. ამ ვადაზე უკვე ფუნქციონირებს აორტის და ფილტვის არტერიის სარქველები. სწრაფად ვითარდება ცენტრალური ნერვული სისტემა და სუნთქვის ორგანოები (იზრდება ბრონქები, ჩნდება დიაფრაგმა). ნაყოფის მუცლის ღრუ მნიშვნელოვნად ფართოვდება და შინაგანი ორგანოები თანდათანობით იკავებენ თავიანთ მუდმივ ადგილს.
ორსულობის მე-8 სამეანო კვირას ბავშვს უვითარდება კუჭის წვენი (კუჭი და ნაწლავები უკვე სრულად ჩამოყალიბებულია), თირკმელები იწყებენ შარდის გამოყოფას. ვითარდება კუნთოვანი და ძვლოვანი ქსოვილები, ტერფებსა და ხელისგულებზე ჩნდება საოფლე ჯირკვლები, ხოლო პირში – სანერწყვე ჯირკვლები.
ორსულობის მე-8 კვირას ცხვირში იწყება ყნოსვითი რეცეპტორების, ენაზე გემოვნების და მხედველობის ნერვის ჩამოყალიბება. ამ მომენტიდან პატარა იწყებს სინათლისა და სიბნელის გარჩევას. დროდადრო თქვენი პატარა მოძრაობს, მაგრამ ის იმდენად პატარაა, რომ თქვენ მოძრაობებს ვერ იგრძნობთ: ამ ვადაზე ნაყოფის სიგრძე 14-20 მმ-ია, ხოლო წონა – დაახლოებით 2 გრამი.
ორსულობის 7-8-ე კვირა მნიშვნელოვანი მომენტია ბავშვის სქესის განსაზღვრისთვის, რაც Y-ქრომოსომის არსებობით განისაზღვრება. თუ ის არსებობს, ნაყოფს უვითარდება მამრობითი სასქესო ნიშნების ჩანასახები, ხოლო თუ არ არსებობს – მდედრობითი. სასქესო უჯრედების წყაროა ყვითრის პარკი: იქიდან ისინი გადადიან გონადების (საკვერცხეებისა და სათესლე ჯირკვლების) ჩასახვის ადგილზე.
ორსულობის 7-8-ე კვირას თქვენი პატარა იღებს ემბრიონულ პოზას (ხელები მოხრილია იდაყვებში და მიტანილია მკერდთან, ფეხები მიტანილია მუცელთან) – ის ამ პოზაში დარჩება დაბადებამდე. ასეთი პოზა შემთხვევითი არ არის: ის აუცილებელია საშვილოსნოში ნაყოფის კომპაქტური განთავსებისთვის.
თქვენი მდგომარეობა
ორსულობის 7-8-ე კვირას საშვილოსნოს ზომა ბატის კვერცხზე დიდი არ არის, ამიტომ „ორსული“ მუცელი ჯერ კიდევ შეუმჩნეველია, მაგრამ ზოგიერთ დედას ის მაინც უდიდდება. ეს დაკავშირებულია საკვების გადაჭარბებულ მიღებასთან. თუ ორგანიზმში შემავალი კალორიების რაოდენობა აღემატება მათ ენერგეტიკულ მოთხოვნილებას, ნარჩენი ამ ვადაზე კანქვეშა ცხიმის სახით ილექება. ასე იწყება სიმსუქნის განვითარება, რამაც შეიძლება გამოიწვიოს მთელი რიგი სამეანო გართულებები:
- სამშობიარო მოქმედების ანომალიები;
- სპონტანური აბორტი 37 კვირამდე;
- გესტოზი (შეშუპება, არტერიული წნევის მომატება, შარდში ცილის გამოჩენა);
- ორსულთა დიაბეტი;
- 4 კგ-დან მეტი წონის დიდი ბავშვის დაბადება და ა.შ.
ამიტომ მთელი ორსულობის განმავლობაში წონის მატება მკაცრად უნდა გაკონტროლდეს.
მე-8 კვირას თქვენი მდგომარეობა შეიძლება ცოტათი გაუარესდეს, პირველ რიგში ტოქსიკოზის გამო, ხოლო მეორე მხრივ – მზარდი საშვილოსნოს გამო: მისი ზეწოლა შინაგან ორგანოებზე (მათ შორის შარდის ბუშტზე) ხდება ტკივილის, დისკომფორტის, ხშირი შარდვის მიზეზი. უკვე ახლა შეიძლება გაგიჩნდეთ ტკივილი ბარძაყისა და მენჯის არეში – ეს საჯდომის ნერვის გაღიზიანების ნიშანია. ტკივილის შესამსუბუქებლად დაწექით საპირისპირო მხარეს.
ორსულობის მე-2 თვის ბოლოს ხასიათდება გულძმარვა და საჭმლის მონელების დარღვევები. ჰორმონების მძვინვარება იწვევს გემოვნების გაუკუღმართებას და კანის მდგომარეობის მკვეთრ ცვლილებას (ზოგისთვის ის ცხიმიანი ხდება და იფარება აკნეთი და პიგმენტური ლაქებით, ზოგისთვის კი, პირიქით, იძენს ჯანსაღ ვარდისფერ ფერს და ელასტიურობას).
ასევე 7-8 კვირის შემდეგ ფეხებში შეიძლება გაჩნდეს სიმძიმის შეგრძნება. სამწუხაროდ, ის თქვენთან დარჩება ორსულობის ბოლომდე. და ამ ვადაზე აქტუალური რჩება ემოციური არასტაბილურობა, რომელიც გამოიხატება ტირილით, გაღიზიანებითა და გაფანტულობით.
რისკ-ფაქტორები
ორსულობის მე-8 კვირა ერთ-ერთი კრიტიკული პერიოდია. სწორედ ამ მომენტში შეიძლება წარმოიშვას შემდეგი პათოლოგიური სიტუაციები:
- გაყინული ორსულობა;
- საშვილოსნოსგარე ორსულობა;
- რეტროპლაცენტური ჰემატომის წარმოქმნა (მუცლის მოშლის პირდაპირი საფრთხე) – თუ ულტრაბგერითმა გამოკვლევამ აჩვენა ასეთი ჰემატომა, პაციენტმა უნდა გამოირიცხოს ნებისმიერი ფიზიკური აქტივობა, იწვეს აწეული ფეხებით (ამისთვის მათ ქვეშ ბალიშები ედება) და მიიღოს ექიმის მიერ დანიშნული მედიკამენტები;
- ნაყოფის განვითარების ანომალიები, სიცოცხლესთან შეუთავსებელი (ქრომოსომული დეფექტები).
ორსულობის მე-8 კვირას გართულებების გამოსარიცხად აუცილებელია თქვენი ჰორმონალური ფონის შეფასება და მისი დარღვევების შემთხვევაში კორექციის ჩატარება.
ამ ვადაზე ჯერ კიდევ არსებობს ნაყოფზე მედიკამენტების უარყოფითი ზემოქმედების რისკი, ასევე ძალიან საშიშია ინფექციური დაავადებები. ამიტომ თქვენ უნდა იზრუნოთ თქვენს ჯანმრთელობაზე არანაკლებ, ვიდრე ადრე.
ორსულობის მე-8 კვირას შეიძლება გამოჩნდეს სიმპტომები, რომლებიც საფრთხეზე მიუთითებენ. პირველ რიგში ეს არის ყავისფერი ან სისხლიანი გამონადენი (ხშირად ტკივილთან ერთად), რომელიც მუცლის მოშლის ნიშანია. პირველ შემთხვევაში მიზეზია სანაყოფე კვერცხის საშვილოსნოს კედლებიდან გამოყოფა, რასაც თან ახლავს სისხლის ჟონვა. თუ გამოჩნდა მკვეთრი წითელი სისხლი, საჭიროა დაუყოვნებლივ გამოიძახოთ სასწრაფო დახმარება: ორსულობის შენარჩუნება შესაძლებელია მხოლოდ ოპერატიული სამედიცინო ჩარევით.
კიდევ ერთი სიმპტომი, რომელსაც შეიძლება შეხვდეს ორსული ქალი, არის უხვი ხაჭოსებრი გამონადენი. ის მიუთითებს ვაგინალური კანდიდოზის (რძიანას) არსებობაზე. დაავადება ვითარდება იმუნიტეტის დაქვეითების გამო და ხასიათდება არა მხოლოდ განსაკუთრებული გამონადენით, არამედ საშოში ქავილითაც. რძიანას მკურნალობენ ადგილობრივი მოქმედების სამკურნალო საშუალებებით, რომლებიც ორსულობის დროს გამოყენების ნებადართულია.
სამედიცინო დაკვირვება
თუ ჯერ არ ყოფილხართ ქალთა კონსულტაციაში, დროა იქ წახვიდეთ. ექიმი, რომელიც გაგიძღვებათ ორსულობის ბოლომდე, შეადგენს თქვენთვის ინდივიდუალურ ვიზიტების გრაფიკს და მოგცემთ მიმართვებს ანალიზების ჩასატარებლად – ნაცხის, სისხლისა და შარდის. თქვენი საწყისი პარამეტრების დასადგენად ჩატარდება აწონვა და მენჯის ზომების გაზომვა. საჭიროების შემთხვევაში სპეციალისტი დანიშნავს დამატებით ულტრაბგერით გამოკვლევას, რომლის დახმარებითაც განისაზღვრება ნაყოფის მდგომარეობა და გამოვლინდება ბავშვის წარმატებული ტარების რისკები.
მემკვიდრეობის შესაფასებლად სასურველია გენეტიკოსთან ვიზიტი: პრენატალური დიაგნოსტიკის სხვადასხვა მეთოდი საშუალებას მოგცემთ ბავშვის დაბადებამდე გამოავლინოთ უხეში პათოლოგიები.
რეკომენდაციები
ყველა წინა რეკომენდაცია ძალაში რჩება ორსულობის მე-8 კვირაზეც. განსაკუთრებული ყურადღება მიაქციეთ სწორ კვებას, სრულფასოვან დასვენებასა და სუფთა ჰაერზე სეირნობას. ეცადეთ არ აწიოთ სიმძიმეები. მოერიდეთ უარყოფითი ფაქტორების ზემოქმედებას (ვირუსები, ინფექციები, რადიაცია, საყოფაცხოვრებო ქიმიკატები, ნიკოტინი, ალკოჰოლი, მედიკამენტები, სასოფლო-სამეურნეო ქიმიკატები და ა.შ.): მათმა ხანგრძლივმა ზემოქმედებამ შეიძლება გამოიწვიოს ნაყოფის განვითარების ანომალიები. ნებისმიერი წამალი მიიღეთ მხოლოდ სპეციალისტთან კონსულტაციის შემდეგ, ყურადღებით წაიკითხეთ პრეპარატების ანოტაციები. თუ სტომატოლოგთან ან რენტგენოლოგიურ კაბინეტში მოხვდით, აუცილებლად გააფრთხილეთ ექიმი თქვენი მდგომარეობის შესახებ.
ორსულობის მე-8 კვირიდან იწყება მკერდის გადიდება და შეიძლება შეამჩნიოთ, რომ ბიუსტჰალტერმა მოგიჭირათ. დროა შეავსოთ გარდერობი ახალი საცვლებით. ამასთან, უმჯობესია შეიძინოთ არა ჩვეულებრივი, არამედ სპეციალური ბიუსტჰალტერები ორსულებისთვის. ისინი შეკერილია სასიამოვნო რბილი ქსოვილისგან და გათვლილია მკერდის შემდგომ ზრდაზე.
ქალებმა, რომლებიც მიდრეკილნი არიან ვარიკოზისკენ, უკვე ახლა უნდა დაიწყონ პრევენციული ზომების მიღება. უარი თქვით მაღალქუსლიან ფეხსაცმელზე. ახლა თქვენი ფეხსაცმელი კომფორტული უნდა იყოს. გამონაკლის შემთხვევებში შეგიძლიათ ჩაიცვათ მდგრადი ქუსლის მქონე ფეხსაცმელი, რომლის სიმაღლე არ აღემატება 4 სმ-ს.